محمد معصوم البكري ( نامى )
266
تاريخ سند ( تاريخ معصومى ) ( فارسى )
95 ه بمرد و وليد نيز قبل از انكه تدبير او به جائى رسد در سنه 96 ه اين جهان را پدرود كرد و برادرش سليمان وارث خلافت شد . و او از روى انتقام جمله تابعان حجاج را از مناصب خود منفصل ساخت ، و ولايت عراق را به صالح بن عبد الرحمن داد كه در تلافىء موت برادر خود آدم كه حجاج او را بقتل رسانيده ابن العم و داماد حجاج يعنى محمد بن القاسم را در شكنجه عذاب كشيد تا جان خود را تسليم كرد ( راجع ميور : خلافت ، مطبوعه 1924 م ، صص 354 ، 362 ، 364 ) . ص 31 ، س 4 - 5 : در دجله انداختند الخ : دار الخلافت بنى اميه دمشق بود نه بغداد كه دران ايام وجود نداشت . لهذا دو دختر داهر را در دجله انداختن بعد از انكه بدمشق بودند اشتباهى است كه يك مورخ كم مايه هم نميتواند بكند . گذشته ازين محمد بن قاسم در حبس واسط بمرد ، پس چگونه او را در گورستان دمشق دفن كردند ؟ معلوم نيست كه مير معصوم اين روايت را از كجا گرفته است ، زيرا كه تاريخ چچنامه برين جمله ختم مىشود كه « خليفه فرمود تا هر دو خواهر را در ديوار گرفتند » و مزيد برين حرفى ندارد . ص 31 ، س 7 - 8 : در حيطهء تصرف گماشتگان خليفه بماند : اسماى گماشتگان بنى اميه كه بعد از محمد بن قاسم « 1 » براى حكومت سند آمدند اينطور هستند حسب فتوح البلدان تاليف بلاذرى و تاريخ يعقوبى : 1 - يزيد بن أبى كبشة السكسكى ( در ايام سليمان بن عبد الملك 96 - 99 ه ) براى هژده روز
--> ( 1 ) بيان تحفة الكرام ( جلد 3 ، ص 23 ) كه بعد از محمد بن قاسم ابو حفص قتيبه بن مسلم از طرف حجاج آمده يك اشتباه تاريخى است ، زيرا كه حجاج يك سال قبل از عزل محمد بن قاسم فوت شده بود . همچنين فرستادن تميم بن زيد بر دست حجاج نيز غلطى فاحش است ، زيرا كه اين عامل در ايام خلافت هشام بن عبد الملك به سند آمده .